Home | Leidraad verwijzingen afdeling oogheelkunde

Leidraad verwijzingen afdeling oogheelkunde

In samenwerking met de oogartsen van OLVG is een leidraad voor het doorverwijzen van patiënten met oogklachten gemaakt. In dit overzicht staat beschreven waar een patiënt met een specifieke klacht het best geholpen kan worden met als uiteindelijk doel het bieden van de juiste zorg op de juiste plek. Het kan zijn dat u deze leidraad ook al via OLVG ontvangen heeft.

Acute visusdaling

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
AcuutProbeer te achterhalen of de visusdaling werkelijk acuut is opgetreden of eigenlijk pas recent ontdekt is maar al langer lijkt te bestaan.
Test de visus. Gebruik bij visusmeting ook stenopeïsche opening.
Visus ≥ 0,5Vrijwel nooit reden voor acute actie.Bij twijfel TC of telefonisch overleg
Visus < 0,5Telefonisch overleg met oogarts.Spoedverwijzing oogarts (24 uur)

Flitsen, schitteringen en vlekjes

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
Lichtflitsen'Bliksem in het oog'. Vaak met beweeglijke vlekken. Ontstaat door tractie aan retina door glasvochtkrimping. Met normale visus. Risicofactoren: bijziendheid, trauma, recent geopereerd, familiair.
Indien aanwezige risicofactoren overleg oogarts anders optometrist. Kans op het ontstaan van een gat in de retina (gemiddeld 15%).
Spoedverwijzing oogarts (24 uur)
SchitteringenAanvalsgewijxe flikkeringen met duur van halve minuut tot enkele uren. Schitteringen als op het water. Vorm: zaagtanden, cirkels, witte regen. Typisch voor migraineuze aura. Meestal tweezijdig. Vaak zonder hoofdpijn.Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
Vlekjes, mouches volantes, glasvochttroebelingenFysiologisch. Vlekjes bewegen vertraagd mee, geen visusverlies of gezichtsvelduitval.Eventueel telefonisch overleg indien ontstaan na trauma, bij hoge myopie, of ontstaan na flitsen

Gezichtsvelduitval

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
Vast in beeld'Zwarte vlek'. Kan pathologisch proces retina zijn, zoals maculadegeneratie.Spoedverwijzing (48 uur)
Dichtschuivend gordijnProbeer te objectiveren met Donders- en visusonderzoek. Grote kans op ablatio retinae, ook als er geen flitsen zijn!Spoedverwijzing (24 uur)
Homonieme hemianopsieOverleg neuroloogVerwijzing neuroloog

Oogboldruk

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
< 21 mm HgNormaal. Bij positieve familieanamnese (1e graads familielid) en ouder dan 40 jaar.1,5 lijns verwijzing optometrist
22 - 30 mm Hg1,5 lijns verwijzing optometrist
30 - 40 mm HgVerwijzing oogarts (48 uur)
> 40 mm HgSpoedverwijzing (24 uur)

Het acuut rode oog attentie voor de risico’s van contactlenzen

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
+ fotofobieVirale Keratoconjunctivitis, meestal dubbelzijdig. Onschuldig, niet verwijzen. Kunsttranen voorschrijven. Hygiëne; erg besmettelijk!Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
Eventueel TC met foto
Herpeskeratitis, meestal eenzijdig, met fluoresceïne takvormige aankleuring (dendriet).
Randulcus. Focale troebeling aan rand cornea met enige lokale roodheid.
Spoedverwijzing oogarts (24 uur)
+ pijnGeef oxybuprocaïne 2 druppels; 5 min laten inwerken.
- Pijn weg: uitwendig probleem,
(oa. conjunctivitis, corpus alienum, herpes).
Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
Eventueel TC met foto
- Pijn blijft:Spoedverwijzing oogarts (24 uur)
+ pijn + fotofobieCorneaerosie zonder contactlensgebruik (trauma, of spontaan)Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
Bacteriële of herpetische keratitis.Spoedverwijzing oogarts (24 uur)
Uveïtis. Meestal eenzijdig. Test: bij belichten andere oog treedt pijn aangedane oog op tgv consensuele pupilreactie.Spoedverwijzing oogarts (24 uur)
+ pijn + misselijk + harde bulbusAcuut glaucoom. Pingpongbal harde bulbus, midwijde lichtstijve pupil, hoofdpijn rond het oog.Spoedverwijzing oogarts (enkele uren)
+witte vlek(ken) corneaCornea ulcus. Zeer verdacht bij pijnlijk rood oog en contactlensgebruik. Vlekje niet altijd met blote oog zichtbaar.Spoedverwijzing oogarts (24 uur)

Rood oog, al langer bestaand

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
ContactlenzenVraag naar het gebruik hiervan!
Oppervlakkige / diepe roodheidOnderscheid niet goed mogelijk, niet als criterium gebruiken!
+ branderigKeratitis sicca bij blepharitis. Wisselend wazig zicht, soms jeuk aan de oogleden. Zie behandeling blepharitis.Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing, eventueel TC voor behandeladvies
+ contactlenzenContactlenzen uit. Bij uitvloed chlooramfenicoloogdruppels of fusidinezuur.Verwijzen naar contactlensspecialist of optometrist
+ focale roodheid (+ verheven)Episcleritis. Matige, doffe pijn. Persistent en therapieresistent, duurt maanden. Bij klachten eventueel NSAID druppels. DD: pinguecula, pterygium.TC met foto bij aanhoudende klachten
+ jeukAls beiderzijds: allergische of atopische conjunctivitis.Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
+ viesBacteriële conjunctivitis. Weinig pijn, veel pus. Vaak Stafylococcen.
Indien persisterend na therapie: denk aan chlamydia en gonorroe. Kweken!
Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing. Verdenking gonorroe: verwijzen!
Neonaten eerste 7 dagen: suspect gonorroe.Telefonisch overleg en spoedverwijzing
+ waterigVirale conjunctivitis.
DD:
- Herpes, altijd fluoresceïne.
- Adenovirus (wordt dubbelzijdig): pre-auriculaire klieren, zeer besmettelijk.
Overwear contactlenzen.
Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing

Cataract diagnostiek

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
Last van strooilicht / tegenlichtVraag of men beter ziet bij bewolkt weer.
Monoculaire dubbelbeeldenTypisch voor refractieafwijking of cataract.
Langzame visusdaling Visusmeting met stenopeische openingBij verbetering visus met stenopeische opening is er een refractieprobleem of cataract.

Cataract verdenking

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
Probeer te achterhalen of de doorverwijzing wens is van opticien of dat patiënt daadwerkelijk geopereerd wil worden.
Geen operatiewensNaar optometrist
Langzame visusdaling Visusmeting met stenopeische openingReguliere verwijzing oogarts, cataractstraat

Rode oogleden

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
Lokaal rood, kort bestaand, lokale drukpijnHordeolum: warme kompressen en ooglidrandhygiëne zie thuisarts.nlooglidrand hygiëneGeen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
Lokale verdikking met weinig roodheid, langer bestaandIncisie binnenkant ooglid door huisarts kan, mits deskundigReguliere verwijzing chalazion
Diffuse roodheidacne rosacea. Therapie: ooglidhygiene met warme compressen en poetsen ooglidrand met wattenstokje, eventueel lokaal antibioticazalf. zie thuisarts.nl ooglidrand hygiëneGeen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
Eventueel 1,5 lijnsconsult optometrist of TC voor advies
Droog, rood, schilferig(Contact)eczeem.Eventueel TC

Droge ogen

 Wat te doen?Consultatie of verwijzen?
TraanfilminstabiliteitNiet meer goed smerende tranen waardoor compensatoire tranenvloed en persisterend droog gevoel. Therapie: kunsttranen.Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
Eventueel 1,5 lijnsconsult optometrist
Seniele blepharitisKorstjes in de ciliën. Talgdeklaag op de tranen verandert, waardoor dry spots, droog gevoel. Therapie: zie thuisarts.nl ooglidrand hygiëne daarnaast kunsttranen.Geen indicatie voor 2e lijnsverwijzing
Eventueel 1,5 lijnsconsult optometrist